ஈரானின் மறைந்த உயரிய தலைவர் அயதுல்லா அலி கமேனியின் இறுதிச் சடங்குகளில் பங்கேற்கப் பிரதமர் நரேந்திர மோடிக்கு ஈரான் அதிபர் மசூத் பெசெஷ்கியன் அழைப்பு விடுத்துள்ளதாகத் தூதரக வட்டாரங்கள் புதன்கிழமை தெரிவித்தன. இந்த இறுதிச் சடங்குகள் ஜூலை 5 முதல் 9 வரை நடைபெறும். இருப்பினும், பிரதமர் மோடிக்கான அழைப்பு குறித்து இந்தியாவிடம் இருந்து இதுவரை எந்த உறுதிப்படுத்தலும் வரவில்லை.
மூன்று தசாப்தங்களாக ஈரானை ஆட்சி செய்த கமேனி, தெஹ்ரான் மீது அமெரிக்கா மற்றும் இஸ்ரேல் நடத்திய பெரும் வான்வழித் தாக்குதல்களின் முதல் நாளான பிப்ரவரி 28 அன்று கொல்லப்பட்டார். இறுதிச் சடங்குகளில் பங்கேற்க இந்தியப் பிரதமருக்கு அதிபர் பெசெஷ்கியன் அழைப்பு விடுத்துள்ளதாகத் தூதரக வட்டாரங்கள் தெரிவித்தன.
இறுதிச் சடங்குகள் ஜூலை 5, 6 மற்றும் 7 ஆகிய தேதிகளில் தெஹ்ரான் மற்றும் கோம் (Qom) நகரங்களில் நடைபெறவுள்ளன. இறுதி நிகழ்வு ஜூலை 9 அன்று மஷாத் (Mashhad) நகரில் நடைபெறும்.
ஈரானின் அரசியல் அமைப்பை ஏறக்குறைய 40 ஆண்டுகளாக வடிவமைத்த ஒரு தலைவருக்கு அதிகாரப்பூர்வமாக விடை கொடுக்கும் இந்த இறுதிச் சடங்குகளில் லட்சக்கணக்கான மக்கள் பங்கேற்பார்கள் என்று அதிகாரிகள் எதிர்பார்க்கின்றனர். உண்மையில், இந்த இறுதிச் சடங்குகள் 2026 மார்ச் 4 முதல் 6 வரை தெஹ்ரான் மற்றும் மஷாத் நகரங்களில் நடைபெறுவதாகத் திட்டமிடப்பட்டிருந்தது, ஆனால் போர் காரணமாக அவை ஒத்திவைக்கப்பட்டன.
இறுதிச் சடங்கில் சுமார் 2 கோடி பேர் பங்கேற்கலாம்
தெஹ்ரான், மஷாத் மற்றும் கோம் ஆகிய நகரங்களில் நடைபெறும் இறுதிச் சடங்குகளில் சுமார் 2 கோடி மக்கள் பங்கேற்பார்கள் என்று தகவல்கள் தெரிவிக்கின்றன. இந்த எண்ணிக்கை உண்மையாக இருக்கும் பட்சத்தில், 1989-ல் ஈரானிய இஸ்லாமியக் குடியரசின் நிறுவனர் அயதுல்லா ருஹொல்லா கோமேனியின் இறுதிச் சடங்கின்போது பதிவான 1 கோடி (10 மில்லியன்) பேர் என்ற சாதனையை இது முறியடிக்கக்கூடும்.
அலி கமேனியின் மறைவுக்குப் பிறகு, அவரது 56 வயதுடைய மகன் மொஜ்தபா ஹொசைனி கமேனி மார்ச் 8 முதல் ஈரானின் உயரிய தலைவராகப் பொறுப்பு வகித்து வருகிறார். இருப்பினும், மார்கோ ரூபியோ மற்றும் பீட் ஹெக்செத் உள்ளிட்ட பல மூத்த அமெரிக்க அதிகாரிகள் அவர் கோமா நிலையில் இருப்பதாகக் கூறியதைத் தொடர்ந்து, அவரது உடல்நிலை மற்றும் இருப்பிடம் குறித்த கேள்விகள் தொடர்ந்து எழுப்பப்பட்டு வருகின்றன.
பல மாத மோதலுக்குப் பிறகு ஈரான் – அமெரிக்கா இடையே அமைதி ஒப்பந்தம்
போர் நிலவரத்தைப் பொறுத்தவரை, பல மாதங்களாக நீடித்த மோதலுக்குப் பிறகு ஈரானும் அமெரிக்காவும் அமைதி ஒப்பந்தத்திற்கு ஒப்புக்கொண்டுள்ளன. இந்த மோதல் மேற்கு ஆசியாவை நெருக்கடியில் தள்ளியதுடன், உலகளாவிய எரிபொருள் மற்றும் எரிசக்தித் தட்டுப்பாட்டையும் ஏற்படுத்தியிருந்தது. ஈரான் அதிபர் பெசெஷ்கியன் மற்றும் அமெரிக்க அதிபர் டொனால்ட் டிரம்ப் ஆகியோர் தனித்தனியாக டிஜிட்டல் புரிந்துணர்வு ஒப்பந்தங்களில் (MoU) கையெழுத்திட்டனர்; மேலும் இரு தரப்பினருக்கும் இடையே நீண்ட கால அமைதிப் பேச்சுவார்த்தைகள் சுவிட்சர்லாந்தில் நடைபெற்று வருகின்றன.
மற்றொரு நிகழ்வாக, ஈரான் அதிபர் மசூத் பெசெஷ்கியன் செவ்வாய்க்கிழமையன்று பாகிஸ்தானின் உயர்மட்ட சிவில் மற்றும் ராணுவத் தலைவர்களைச் சந்தித்து, பிராந்திய நிலவரங்கள் மற்றும் அமெரிக்கா சம்பந்தப்பட்ட அமைதி முயற்சிகள் குறித்து விவாதித்தார்.
ஓரிரு நாள் பயணமாக பாகிஸ்தான் வந்தடைந்த பெசெஷ்கியன், அதிபர் ஆசிஃப் அலி சர்தாரி, பிரதமர் ஷெபாஸ் ஷெரீப் மற்றும் ராணுவத் தளபதி ஃபீல்ட் மார்ஷல் ஆசிம் முனீர் ஆகியோருடன் தனித்தனியாகப் பேச்சுவார்த்தை நடத்தினார்.
தூதுக்குழு அளவிலான பேச்சுவார்த்தைகளுக்குப் பிறகு அதிபர் பெசெஷ்கியனுடன் இணைந்து நடத்திய செய்தியாளர் சந்திப்பில் பேசிய பிரதமர் ஷெரீப், “அமெரிக்காவுக்கும் ஈரானுக்கும் இடையிலான அமைதி ஒப்பந்தம் இப்பிராந்தியத்தில் ஒரு புதிய சகாப்தத்தை உருவாக்கும்,” என்று கூறினார். சுவிட்சர்லாந்தில் அமெரிக்காவுடன் ஈரான் பேச்சுவார்த்தை நடத்தி, 60 நாட்களுக்குள் இறுதி ஒப்பந்தத்தை மேற்கொள்வதற்கான செயல் திட்டம் குறித்து இரு தரப்பும் ஒப்புக்கொண்ட சில நாட்களிலேயே இந்தப் பயணம் மேற்கொள்ளப்பட்டுள்ளது.
கடந்த ஞாயிறு மற்றும் திங்கள்கிழமையில் சுவிட்சர்லாந்தின் லேக் லுசெர்ன் உச்சிமாநாட்டில் நடைபெற்ற உயர்மட்டப் பேச்சுவார்த்தைகள், பிராந்திய பாதுகாப்பு மற்றும் பிற சர்ச்சைக்குரிய விவகாரங்கள் குறித்த பேச்சுவார்த்தைகளை முன்னெடுப்பதற்காக அமெரிக்கா மற்றும் ஈரான் இடையே கையெழுத்தான ‘இஸ்லாமாபாத் புரிந்துணர்வு ஒப்பந்தத்தின்’ (MoU) கட்டமைப்பின் கீழ் நடைபெற்றன.
மேற்கு ஆசியாவில் அமைதியை மீட்டெடுக்கவும், பிராந்திய பாதுகாப்பு மற்றும் பிற சர்ச்சைக்குரிய விவகாரங்கள் குறித்த பேச்சுவார்த்தைகளை முன்னெடுக்கவும் அமெரிக்காவும் ஈரானும் வியாழக்கிழமையன்று இந்த இஸ்லாமாபாத் புரிந்துணர்வு ஒப்பந்தத்தில் கையெழுத்திட்டன.
